4 Sınıf Fen Bilimleri Geri dönüşümle doğayı koru şarkısı v 2

Geri dönüşüm, yani “recycling”, insanların kullandığı eşyaları tekrar üretim sürecine kazandırarak doğayı korumasının en güçlü yollarından biridir. Peki neden geri dönüşüm yapıyoruz? Çünkü doğal kaynaklar sınırlı; kağıt için ağaç kesmek, cam ve metal için yerin derinliklerinden maden çıkarmak gerekir. Bu süreç hem enerji hem de su tüketir. Geri dönüşümle aynı ürünü daha az enerji ve daha az doğal kaynakla yeniden yapabiliriz. Böylece çevreye daha az zarar veririz. Mesela bir alüminyum kutu geri dönüştürüldüğünde, yeni alüminyum üretiminden %95’e kadar enerji tasarruf edebiliriz. Bu, öğrencilik hayatınızda sık kullandığınız bir kalemin, bir okul defterinin veya bir pet şişenin ikinci bir hayata kavuşması demektir. 4. Sınıf Fen Bilimleri müfredatında çevremizi korumak için öğrendiğimiz “Üç R” kuralı, geri dönüşümün temelini oluşturur: Azalt (Reduce), Yeniden Kullan (Reuse), Geri Dönüştür (Recycle). Azaltmak, ihtiyacınız olmayanı almamak demektir. Örneğin okulda tek sayfalık kâğıtları boşa harcamamak veya suyu gereksiz yere akıtmamak. Yeniden kullanmak ise eski şişeyi sulama kabı yapmak, cam kavanozu kalemlik olarak değerlendirmek gibi basit ama etkili davranışlardır. Geri dönüştürmek ise atıkların çöp kutusuna değil, doğru renkli geri dönüşüm kutularına atılmasıyla başlar. Geri dönüştürülebilen malzemeler arasında kağıt-karton, cam şişe/kavanoz, metal (ör. alüminyum kutu), bazı plastikler (pet şişe ve genellikle 1 ve 2 numaralı plastiksizler), ve uygun olan pil/akü geri dönüşüm noktaları vardır. Geri dönüştürülemeyen veya doğada çok uzun süre çözülmeyen atıklar arasına atık çubuk, metal tabak, yırtılmış kâğıt gibi maddeler girebilir; bunlar doğru ayrıştırılmadığında su ve toprağa zarar verir. Pil ve akü gibi tehlikeli atıklar da doğaya çok zarar verdiği için geri dönüşüm noktalarına bırakılmalıdır. Geri dönüşüm basamakları oldukça sade: Topla ve ayır (evde, okulda ve sitede renkli geri dönüşüm kutularına at), temizle (yemek artıkları ve yapışkan kalan etiketleri temizle), öğüt ve erit (fabrikada kırma, yıkama ve eritme aşamaları), yeniden şekillendir ve üret (ambalaj, kırtasiye, tekstil gibi ürünler ortaya çıkar). Bu süreç enerji tasarrufu sağlar, ormanları korur ve çöplüklerde biriken atık miktarını azaltır. Öğrenciler olarak sizler; çanta seçerken kumaş olanını tercih etmek, piknikte tek kullanımlık bardak yerine kendi su şişenizi götürmek, okulda kâğıtları iki yönlü kullanmak gibi küçük adımlarla büyük fark yaratırsınız. Bütün bu alışkanlıklar, sadece kendi çevremizi değil, hayvanların yaşam alanlarını ve su döngümüzü de korur. Başlamak zor değildir; doğru kutuya atma, temiz tutma ve bir adım daha ileriye yürümek yeterlidir.