Türkçe
8. Sınıf Türkçe - Sayıların Yazımı şarkısı
8. Sınıf • 03:05
Video görüntüsü içermez, sadece eğitim şarkısıdır. Dinlemek için oynatın.
12
İzlenme
03:05
Süre
1.06.2025
Tarih
Ders Anlatımı
Merhaba! 8. sınıf Türkçe’de “sayıların yazımı” konusunu neden öğrenmeliyiz? Çünkü günlük hayatta her gün saat, para, sınıf, sıralar ve sınav notlarıyla sayılar karşımıza çıkıyor; yazım kuralını doğru bilirsek iletişimimiz hem anlaşılır hem de kurallı oluyor. Peki, sayıları nasıl yazarız? Genel kural çok basit: Sayılar harflerle de yazılabilir, sayı işaretleriyle de; ancak metin içinde tutarlı bir yaklaşım izlenmelidir. Sayı işaretlerini yazmamız gerektiğinde araya boşluk koyarız: 8. sınıf, 150 lira, 250 km. Eşitlik, benzerlik ve zıtlık bildiren “ile” bağlacını, sayılara geldiğinde ya “ile” yazabilir ya da kısaltırız: 12 ile 14 arası ya da 12-14 arası. Kısaltmaların yanına nokta koyar, noktalı virgülle bitirmeyiz: km, TL, cm; ancak 12.00 gibi saat gösterimlerinde sonuna nokta konmaz. Yüzdeler ve bindeler nasıl yazılır? %45, %3, ‰8 gibi işaretlerle yazılır; ondalık ayracı ise virgüldür: 3,5 kg, 12,75 m. Saat gösterimlerinde dakika iki haneli yazılır: 09.30, 21.15; öğle sonrası 12.00 yerine 00.00 tercih edilir. Tarih yazımında ay ve gün iki haneli, yıl dört haneli yazılır: 21.08.2025. Yılın yazımı ise yıl + onuncu/onuncu/10. yüzyıl biçimlerinde olur: 1995, 20. yüzyıl. Sayıların sonuna gelen eklere ne olur? Türkçe’de 21-99 arası sayıların sonuna -ler/-lar eki geldiğinde ekin sadece bir harfi eklenir: onlarca, yüzlerce; ancak 11 ve 12’nin sonuna -er/-ar geldiğinde kökteki ünlü aynen korunur: on birinci (1), on ikinci (2). Ayrıca birleşik sayılarda sadece sonuncusu ek alır: on beşinci, yirmi sekizinci. Arap sayılarıyla (1., 2., 3.) yazılan sıra sayıları büyük harf alır, harfle yazılan sıra sayıları (birinci, ikinci) küçük harfle yazılır. Kimlik ve sınıf numaralarında harfle yazım tercih edilir: Birinci Aylin, İkinci Sınıf; sıralı bölüm adlarında (ör. Birinci Bölüm) büyük harf tercih edilir. Ölçülerde birleşik adlar, kısaltma sonrası ayrı yazılır: 250 m², 12 cm². Yabancı ölçü birimlerini büyük harfle yazmayız: 8 m, 15 kg; semboller büyük/küçük harf ayrımına dikkat eder (m, kg). Sayı sözcükleriyle kurulan birleşik kelimeler ayrı yazılır: onluk, yüzlük. Bilimsel gösterimde 10 üzeri biçimi kullanılır: 3×10⁴; üslerin yazımında kısa çizgi veya eksi işareti tercih edilir: 10⁻². Ne zaman harfle yazmalıyız? Ölçü birimlerinin adları ve sayıların sonuna gelen ekler için harfle yazım daha uygundur: beşinci sınıf, on bin lira, iki bin yüz elma. Ne zaman sayı işareti kullanmalıyız? Tarih, saat, ölçü ve birim sembolleri, kimlik-sınıf-sıra numaraları, kısaltma yapılan yerler ve sayıların büyük miktarda olduğu cümlelerde sayı işareti tercih edilir: 2025, 09.00, 250 km, 15. sınıf, 2.500.000 TL. Peki, sıkça yapılan hatalar nelerdir? “On iki” ile “12” arasındaki farkı karıştırmak, sıra sayısını 1. sınıf yerine 1’ci sınıf yazmak, sıra eki “-inci/-ıncı” yerine “-ıncı” veya eksik harf kullanmak, noktalı virgülle biten kısaltmalar yazmak, binlik ayracı virgül kullanmak (Türkçe’de ondalık virgül, binlik boşluk/ara boşluk), “20. yüzyıl”ı “20’nci yüzyıl” biçiminde karıştırmak. Kısa bir hatırlatma: Kimlik numaraları (TC no), telefon ve IBAN gibi sayı dizilerini araya boşluk veya kısa çizgi koyarak yazmak okumayı kolaylaştırır; ancak genel metinde binlik ayraç için boşluk tercih edilir: 1 000 000, 20 000 000. Bu kuralları bilinçle uyguladığınızda yazılarınız hem doğru hem de etkileyici olur; yazımı bir alışkanlık haline getirip düzenli pratik yaptığınızda sınavlarda ve ödevlerde her zaman doğru sonuç alırsınız.
Soru & Cevap
Soru: 21 ile 99 arası sayıların -ler/-lar ekiyle kullanımında nasıl bir kural uygulanır?
Cevap: 21-99 arası sayıların sonuna -ler/-lar eki geldiğinde ekin sadece bir harfi yazılır: onlarca, yüzlerce, otuzlarda.
Soru: “1. sınıf” ile “birinci sınıf” nasıl ayrılır?
Cevap: Sayı işaretleriyle sıra sayısı yazılırken sonuna nokta konur ve büyük harfle yazılır: 1. sınıf; harfle yazımda küçük harfle yazılır: birinci sınıf.
Soru: 21 ve 12’nin sıra sayısı eki nasıl yazılır?
Cevap: Birleşik sayıların sıra eki sadece sonuncusuna gelir; 21 ve 12’nin sonundaki ekte ünlü aynen korunur: yirmi birinci, on ikinci.
Soru: Birleşik sayılar ve ayrı yazım: hangi kelimeler ayrı yazılır?
Cevap: Sayı sözcükleriyle kurulan birleşik kelimeler ayrı yazılır: onluk, yüzlük, binlik; ölçü birimlerinin kısaltmaları sonrası ayrı yazılır: 250 m², 12 cm².
Soru: Sayıların sonuna gelen ek, sayı işaretleriyle ve harfle yazıldığında nasıl farklılık gösterir?
Cevap: Harfle yazılan sıra sayıları küçük harfle yazılır (birinci, ikinci), sayı işaretleriyle yazılanlar ise büyük harfle yazılır (1., 2., 3.) ve sonuna nokta konur.
Özet Bilgiler
8. sınıf Türkçe sayıların yazımı dersi için bu şarkılı anlatım, yazım kurallarını, sayı ve sıra sayısı eki kullanımını, tarih-saat-ölçü yazımını eğlenceli bir akışla öğretir. Kısa hatırlatmalar ve sık yapılan hataların düzeltilmesiyle TYT sınavına yönelik pratik destek sunar. Etkili bir öğrenme deneyimi için www.sarkiciogretmen.com’dan not ve karaoke sürümlerini de izleyebilirsiniz.